Utangaçlık, sosyal fobi
Toplumda iş, arkadaş ve aile ortamında başarıyı engelleyen,kişinin kapasitesinin altında performans göstermesine neden olan utangaçlık birçok kişinin sorunudur aslında. Hemen herkesin uatanacağı veya çekineceği durumlar olabilir ve bu normaldir. Utangaçlık eğer kişinin çevreyle olan uyumunu ve yaşam kalitesini bozacak boyutlardaysa o zaman sorun haline gelmiştir ve tadavi edilmelidir.
Utangaçlığın beirtileri ve sebepleri:
Utangaçlığın sebepleri genetik faktörler, çocukluk yıllarında geçirilen olumsuz yaşantılar,anne baba yaklaşımları ve içinde yetişilen kültürel ortam olabilir. Utangaçlık sorununu yaşayan kişiler etrafındaki insanların bazen dikkatini çeker ve hemen farkedilebilirken, bazı utangaç kişiler ise bu özellikleirni belli etmemeyi başarabilir veya utanbilecğini düşündüğü ortamlara girmeyerek kaçınma davranışı gösterebilir.
Utangaçlığının başkaları tarafından anlaşılmasından korkan ve sosyal ortamlardan uzak durmaya, kaçınmaya başlayan bireylerde sosyal fobi gelişebilir. Sosyal fobi utangaçlığın bir ileri boyutudur ve kişinin iş,arkadaş ve evlilik ilişkisini olumsuz yönde etkiler. Sosyal fobik birey bir çok konuda yetenekli olduğu halde çevredeki kişilerce küçümsenme, rezil olma, komik duruma düşme gibi korkuları yüzünden yetenekli olduğu alanlarda bile girişimde bulunamaz.
Sosyal fobi tedavisi:
Soyal fobinin tedavisinde psikolog tarafından uygulanacak bilişsel davranışçı terapi ve maruz bırakma terapisi etkili iki yöntemdir. Sosyal fobinin tedavisinde bu sorunu yaşayan bireyin aktif katılımı ve çözüme istekli oluşu çok önemldir. Tedavide öncelik sorunu kabullenme ve çözüm için plan hazırlayıp uygulama olacaktır. Birey sosyal fobiyi yenmeyi nekadar çok izterse korkularının üzerine gitmesi ve sonuca ulşaması okadar kolay olacaktır. Bu motivasyonu sağlayabilmek için kişi sosyal fobiden kurtulduğunda hayatında nelerin değişeceğine odaklanmalı eğer bu sorun devam ederse neler kaybedeceğinin farkında olmalıdır.
Sosyal fobisi olan bireylerin çeşitli önyargıları, kendisi ile ve ilişki kurduğu kişilerle ilgili işlevsel olmayan kalıplaşmış otamatik düşünceleri vardır. Kişi bu otamatik ve önyargılı düşüncelerinin farkına vardığında değişimin ilk adımı atılır. Sonraki adımlarda mükemmelliyetçi bakış açısından ve bu otomatik düşüncelerden kurtulması için bireye yardım edilir.
Düşünce boyutunda sorun aşılırken diğer taraftanda maruz bırakme terapisi ile birey utandığı ve çekindiği durumlarla aaşma aşama yüzleştirilmeye başlanır. Bunun dışında bireye sosyal beceri eğitimi verilerek sosyal ortamlarda ilişki kurma becerisi de kazandırılır.
Tedavi belli bir süreci gerektirir ve gerektiğinde psikiyatri kliniğince verilecek ilaçlarıda kullanabilir. Tedavi sürecinde birden bire bir iyileşme beklenmemeli bir çok kişinin düştüğü sihirli değnek bekleme hatasına düşülmemelidir.Çünkü sosyal fobibi bir gün ya da bir ayda oluşmamıştır ve iyileşmesi de hemen olmayacaktır.Bu nedenle tadviye yeterli zaman tanınmalıdır.(www.onlineterapiler.com)
